27-TARIM VE HAYVANCILIK

Güneş enerjisi, bitkilerin büyümesi için temel besin kaynağı olurken tarım dünyasında da temiz enerji kaynağı olmaya devam etmektedir.

Tüm dünyada önemi artan güneş enerjisinin kullanıldığı yapılardan biri olan solar parklar, düşük dereceli tarım arazileri için ideal bir uygulama alanıdır. Panellerin çimlerin veya tarım arazisinin üstüne inşa edilmesi, durumu kolaylaştırmaktadır. Çim üzerine inşa edilen solar parkların bakım masrafları oldukça düşüktür veya hayvancılık faaliyetleri sayesinde daha yararlı bir uygulama yapılarak bakım maliyetleri azaltılabilir.

Son yıllarda daha çok Avrupa’da benimsenen Agrivoltaik konsepti, ilerleyen yıllarda önemini korumaya devam edecektir. Yapılan bir çok araştırma göstermektedir ki tarım arazilerine kurulan güneş panellerinin konstrüksiyonu ve dizilimi, arazideki ekosistemi desteklemektedir. Panel gölgelerinin ekinlerin üzerindeki olumlu etkisi de göz ardı edilmemelidir.

Solar parkların yanında tarımsal uygulamalarda konsantre güneş enerjisi sistemleri en yaygın kullanım biçimidir. Örneklemek gerekirse Güney Avustralya’daki bir şirket, 1.5 MW kapasiteli agrivoltaik uygulamasını tamamlamış, tarımsal projelerde sera soğutma, su arıtma gibi amaçlarla kullanılmaya devam etmektedir.

Özellikle tarımsal sulamada kullanılan güneş enerjisi sistemlerinde kullanılan elektrik çeşidi (AC, DC), suyun çekileceği derinlik ve sulama yapılmak istenilen alanın büyüklüğü ile doğrudan ilgili olarak değişmektedir.

Tarımsal sulama sistemleri kısaca; güneş enerjisinin Güneş panellerinden elde edilen doğru akım elektrik ile pompa sisteminin çalıştırılıp kaynaktan alınan suyun tarım arazisine verilip sulama
işleminin yapılmasıdır. Şemada gösterilen örnek sistem açık veya kapalı kuyudan küçük çaplı sulama ve ya içme suyu depolamaya örnektir. Bu sistem mono-blok santrifüj yüzey pompasının güneş paneli ile çalıştırılıp bir kaynaktan temiz su veya sulama suyunun sulama sistemine basılmasıdır.

Söz konusu uygulamaların yapılabilmesi için ihtiyaç analizinin çok iyi tahlil edilmesi gerekmektedir. Arazi büyüklüğü, ürün çeşidi ve ürün için gereken günlük su miktarı ve suyun çekileceği kuyu derinliği gibi etkenler kurulacak olan güneş elektriği sisteminin farklılaşmasına neden olmaktadır.