35-YERLİ ÜRETİM

Yerli Üretim Teknolojileri
Enerji üretiminde kullanılan orta ve yüksek teknoloji içeren aksamdaki yerlilik oranın düşük olması, enerji sektörünün dışa bağımlılığını artırmaktadır. Enerjide dışa bağımlığı azalmak amacıyla yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı santrallerin yanı sıra yerli kömüre dayalı termik santraller ile yüksek emre-amadelik ve düşük karbon emisyonlu nükleer santrallerin de önümüzdeki dönemlerde hızla devreye alınması hedeflenmektedir. Söz konusu yatırımların yanı sıra santrallerde kullanılacak olan ekipmanların yerli üretiminin sağlanmasıyla, dışa bağımlılığımızın azalmasıyla birlikte cari açık üzerindeki baskı biraz daha azaltılabilecektir.

24.06.2016 tarih ve 29752 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Elektrik Enerjisi Üreten Tesislerde Kullanılan Yerli Aksamın Desteklenmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında aksam/bütünleştirici parçaların yerli imalat olduğuna dair Sanayi/Ticaret Odalarından onaylı ve Yeminli Mali Müşavir imzalı Yerli İmalat Durum Belgesi istenmektedir. Ancak, söz konusu yönetmelik 09.06.2017 tarih ve 30091 sayılı düzenleme ile değişikliğe uğrayarak, jeneratör ve güç elektroniği aksam ve/veya bütünleştirici parçalar için yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren Yerli Malı Belgesi istenmekte, Jeneratör ve Güç Elektroniği aksamı dışındaki aksam ve/veya bütünleştirici parçalar için ise 01/11/2018 tarihine kadar Yerli Malı Belgesi istenmektedir. Yerli malı belirlenmesine ilişkin usul ve esaslar Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak belirlenmekte ve isteklilerce teklif edilen malın yerli malı olduğu, bu usul ve esaslara uygun olarak düzenlenen yerli malı belgesi ile belgelendirilmektedir.

Yenilenebilir enerji kaynaklarının artan oranlarda ekonomiye kazandırılmasına yönelik olarak YEKA modeli ve lisanslı yenilenebilir enerji proje yarışmalarında 2017 yılında önemli gelişmeler olmuştur. Bu gelişmelerin sürdürülmesiyle rüzgâr, güneş, biyokütle ve jeotermal başta olmak üzere, yenilenebilir enerji kaynaklarımızın ekonomiye kazandırılmasına yönelik yatırımların hayata geçirilmesi büyük önem taşımaktadır. Güneş enerjisi hem dünyada hem de Türkiye’de giderek yaygınlaşan yenilenebilir enerji türüdür. Güneş enerjisi konusunda yatırımcı için yeterli teşvikler bulunmaktadır. Rüzgâr enerjisinde kanat ve kule elemanlarında yerli teşvik olmasına rağmen teşvik destek mekanizmalarının arttırılması gerekmektedir. Türkiye’deki yerli yatırımcıların rüzgâr enerjisinde kullanılan makine parçalarının imalatları konusundaki mevcut kapasiteleri yeterli olmadığı için rüzgâr teknolojilerinin imalatı için tedarikçi bulmakta zorluk yaşanmaktadır. 20 Rüzgâr enerjisi konusunda küçük ölçekli tesislerin desteklenmesi için KOSGEB destekleri bulunmakta olup türbin içindeki teknolojiyi KOBİ’lerin üretebilmeleri için de çeşitli mevzuatlar bulunmaktadır.