15-ÇATI UYGULAMALARINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

Güneş enerjisinde çatı kurulumları hem dünyada hem ülkemizde giderek yaygınlaşmaktadır. Düşen güneş paneli maliyetleriyle özellikle, ticari ve endüstriyel çatı uygulamalarının payı giderek artmaktadır. Ülkemizde öztüketim odaklı yapılan bu uygulamalarda özellikle ticari ve endüstriyel segmentlerde yatırımın geri dönüşü hızlı gerçekleşmekte, sistem ömrünün ortalama üçte birinde kendini ödemekte geri kalan sürede de sahibine ciddi oranda tasarruf sağlamaktadır.

Çatı açısı ve eğimi

Maksimum elektrik üretimini sağlamak için güneye bakan çatılar idealdir. Bu yönden ne kadar uzaklaşılırsa, elektrik üretimi azalacaktır. Yine de kurulum güneydoğu güneybatı arasında yapılırsa bu kayıp olabildiğince az olacaktır. Çatının ne kadar dik ya da yatay olduğuna bağlı olarak yaz ve kış aylarında üretimi değişkenlik gösterecektir. Ancak 35°lik açı yıl boyunca en optimal üretimi sağlamak için idealdir.

Gölgeleme

Gölgeleme yakın ya da uzak yapılardan, nesenlerden kaynaklanabilir. Kurulum yapılacak çatının dik bir eğimin aşağılarında yer alması ya da uzun binalar ya da ağaçlar tarafından gölgeleniyor olması en baştan kurulum karaını etkileyecek önemli etkenlerdir. Diğer tip gölgeleme çatı üzerinde yer alan baca gibi yakın parçalardan kaynaklanabilir. Bu kımi bir gölgelenme de olabilir ve kurulumu yapan firma tarafından performanı ne kadar azaltacağına dair değerlendirilmeli, yatırım hesabı ona göre yapılmalıdır.

İzinler

Ülkemizde çatı üzerine yapılacak kurulumlar öztüketim odaklı olup, lisans gerektirmemektedir. Ancak yine de kurulum yapmadan önce ilgili yerel idareden alınması gereken izinler bulunmaktadır. Kurulum öncesi gerekli tüm izinlerin tamamlanmış olmasına dikkat edilmelidir.

Çatı yüzeyi ve durumu

Muhtemelen güneş enerjisi panelinin ortalama ömrü 25 yılı da aşan bir sure boyunca çatıda yer alacak sistemler için çatının altyapısı sonrasında ciddi bir tadilata ihtiyaç duymayacak şekilde gözden geçirilmelidir.Yosunlanmış kiremitler, aşınmış çatı kaplamaları orta ve uzun vadede sorun yaratacağı için bu sorunlar kurulumdan önce giderilmelidir. Aynı zamanda çatıda güneş panellerinin yerleştirilebileceği kadar alanın olduğuna emin olunmalıdır. Çatı uygulamaları yapıya monte olarak gerçekleştiği için, çatının ne kadar yük taşıyabileceği bir başka deyişle çatı statiğinin uygunluğu güvenlik açısından en kritik noktalardan biridir. Bir diğer önemli konu da yağmur ya da kar yağdığında bu suyun nereye gideceğidir. Çatıya yeralması planlanan sistem bu suyun akmasını ve tahliye olmasını önlemeyecek şekilde kurulmalıdır. Aksi halde bu sisteme de, çatıya da, altında bulunan yapıya da zarar verebilir ve güneş panellerinin çıkarılıp onarım yapılmasını gerektirebilir.

Tüketim Profili ve Trafo Bağlantı Gücü

Günlük, aylık, yılllık periyotlarda bir tüketim profilinin çıkarılması kurulacak sistemin gücünün yapılan yatırımı makul bir süreçte karşılayabilmesi ve sonrasında da elektrik maliyetlerinden tasarrufu sürdürülebilir kılması için gereklidir. Başvuru aşamasında saptanan sistem ihtiyacı kadar trafo bağlantı gücünü de dikkate almak gerekir.

Garantiler ve Düzenli Bakım Anlaşması

Çatıya kurulan sistemin güneş panelleri, inverter için ve yapılan kuruluma dair garantileri de kapsıyor olması gerekir. Aynı zamanda düzenli bakım anlaşması, sistemin uzun yıllar öngörülen performansta sağlıklı bir şekilde hizmet verebilmesi için önemlidir.